Waarom je los van de ander, zelf je koers moet bepalen
Brainwash – Eva Meijer

In Brainwash Zomerradio van Human vertellen denkers over een boek, muzieknummer, of film die hun leven veranderd heeft. Hierboven te beluisteren. Muzikant en filosoof Eva Meijer leerde van zangeres Kate Bush hoe ze haar eigen koers kan bepalen.
Hounds of Love van Kate Bush heeft op verschillende momenten in mijn leven een belangrijke rol gespeeld. Toen ik in de pubertijd was en toen ik zelf platen ging opnemen heb ik er veel naar geluisterd. Kate Bush verlegt steeds grenzen en zoekt nieuwe dingen op. Dat is een inspiratie geweest.

Ik ben muzikant en kunstenaar, en daarnaast ben ik romanschrijver en filosoof. Het eerste wat ik maakte, waren liedjes. Ik luisterde veel naar vrouwelijke singer-songwriters en ik leerde dat het waarde heeft om niet mee te deinen op het ritme van de tijd of voort te borduren op wat er al ligt, maar dat het wezenlijk is je eigen pad te volgen. De grenzen op te zoeken van het bestaande.

Bij Kate Bush kan je dat goed zien. Zij heeft op verschillende momenten in de tijd heel toegankelijke muziek gemaakt, maar ook de grenzen opgezocht van het experiment, binnen de vorm die ze koos. Hounds of Love heeft een eighties geluid vanwege de ritmes die ze kiest, maar op haar latere platen gebruikt ze elektronische muziek en buitengeluiden, zoals fluitende vogels, om haar melodieën doorheen te vlechten. Ze gaat niet stilzitten en denkt: ‘Dit is de plaat waar ik mee doorgebroken ben, dit is mijn geluid, en die truc blijf ik verder herhalen’, maar ze kijkt steeds verder: ‘Wat kan ik nog meer doen?’

Dat gaat over een bepaalde houding naar de wereld, en over eigenwijs zijn. Mijn filosofische werk ging de afgelopen jaren voornamelijk over dieren. Zodra je over dieren en taal, of dieren en rechten praat, schiet de helft van het publiek in de weerstand, omdat ze denken: ‘Oh, nu mag ik geen vlees meer eten.’ Dat is natuurlijk ook zo, maar dat is niet mijn boodschap. Mensen voelen zich snel aangetast in hun persoonlijke ruimte zodra het over dieren en rechtvaardigheid gaat. Dat is vreemd als je erover nadenkt, want degenen die écht aangetast worden in hun persoonlijke ruimte, zijn de dieren zelf, die door mensen gehouden worden om te worden opgegeten.

Mensen vinden het lastig te begrijpen dat mensen ook dieren zijn, dat we niet boven dieren staan, dat we deel uitmaken van dezelfde klasse en dat we een wereld delen met elkaar. Het gaat niet om het opzoeken van de grenzen, maar om zelf kritisch blijven nadenken. En dat dat je kompas is. Filosofie gaat over kijken naar de status quo, en je daar kritisch toe verhouden. Daar kan je dan vervolgens over oordelen. Het gaat juist over niet vooringenomen zijn. Ik zou ook liever willen dat dieren geen last hadden van hun gevangenschap en dood, want dat zou een hoop lijden besparen. Maar dat is nu eenmaal zo, en dat is een vervelende realiteit waar wij als mensen iets mee moeten.

Het werk van Kate Bush gaat voor mij ook over vertrouwen hebben in je eigen stem, in de breedste zin van het woord. Toen ik begon met liedjes schrijven, was ik heel zenuwachtig als ik moest optreden. Met bibberende handen speelde ik op mijn gitaar. Dan doe je dat vijf, of tien keer, en dan is het over. Wat ik meteen begreep, was dat de enige waarheid die ik op zo’n moment kan vertellen, mijn eigen waarheid was. Op het podium moet je de waarheid vertellen, want anders val je door de mand, is het niet echt wat je doet, en kan je geen verbinding creëren met je publiek. Maken en kunst gaan altijd over contact maken. Ik begreep al gauw dat mijn stem het enige was dat ik had, en waar ik op kon vertrouwen.

Als je dingen maakt in het publieke domein, heeft iedereen daar een mening over. Als je boeken schrijft, worden er recensies over je geschreven. Maar iedereen schrijft iets anders, omdat ze iets anders uit je werk halen, dus het is feitelijk al niet eens mogelijk om op je publiek te schrijven. En het is ook niet wenselijk. Het gaat erom dat je zelf je koers bepaalt. Dat is iets wat Kate Bush heel duidelijk doet. Los van wat anderen van haar verwachten, komt ze ineens met een heel ander soort geluid. Omdat zij op dat moment denkt: ‘Dit is belangrijk, dit is het verhaal dat ik moet vertellen.’

“Ik had nog nooit een vibrator van nabij gezien”: 15 jaar homeparty’s met seksspeeltjes

De Morgen – 13-10-2018 – Cathy Galle

Stimulerende muntcrème, vibrators met orgasmegarantie en anale kralen. Ze worden allemaal verkocht op de zogenaamde Upperdare Party’s. Het bedrijf achter de thuisfeestjes met seksspeeltjes bestaat vijftien jaar. “Seks is zo meer bespreekbaar geworden.”

“Ik herinner me vooral de stimulerende muntcrème. Die lag in het lavabootje van het toilet, zodat we ze zelf konden uitproberen.” Nadine (41) heeft gemengde gevoelens bij de Upperdare Party bij haar nicht thuis, nu een jaar geleden. “Sommige producten waren gewoon stom, zoals tepelsieraden of de flessenopener die een geluid van een vrouwelijk orgasme laat horen. Wat moet een mens daarmee? Maar langs de andere kant: zo met een groepje vrouwen over seks praten, dat vond ik wel bevrijdend.”

De stimulerende muntcrème blijkt een klassieker te zijn op Upperdare Party’s. En ze zorgen meteen voor een bepaalde sfeer, meent Sofie, een jonge dertiger. “Bedoeling is wel dat je een beetje loskomt en ook iets durft”, legt ze uit. “Op zo’n party mag je ook artikelen aanraken, ruiken en zelfs proeven. De condooms met smaakjes kende ik al, maar er zijn ook likbare massageoliën en talkpoeders. Iedereen voelt zich hetzelfde, lichtjes opgewonden en ook wat onwennig. Dat zorgt voor een heel spannende en leuke sfeer.”

Mousse Magique

Upperdare ontstond vijftien jaar geleden toen een kunstenares haar man aanspoorde om in zijn seksshop in het Antwerpse schipperskwartier ook vrouwvriendelijke speeltjes te verkopen. Het werd een complete flop. De kunstenares nam de speeltjes mee en toonde die dan maar thuis, bij een hapje en een drankje, aan haar vriendinnen. Die kochten wél massaal, en Upperdare was een feit. Na een conflict met Tupperware, de fabrikant van vershoudpotjes die ook vooral via homeparty’s werkt, werd Upperdare omgedoopt tot Upper at Home.

Het concept is eenvoudig, legt Silvy uit Bavikhove uit. Ze werkt al jaren als upperlady, een consulente die de thuisfeestjes in goeie banen moet leiden. Bedoeling is om de producten te tonen en te verkopen, maar vooral ook tips te geven over hoe de gasten zichzelf en hun partner kunnen verwennen. “We tonen bijvoorbeeld hoe ze massagekaarsen over de rug van hun partner kunnen gieten. Of hoe ze de mousse magique kunnen gebruiken, een hydraterende schuim die je over de huid smeert waarbij je een geluid hoort dat doet denken aan een biefstuk in een hete pan. We hebben speelkaarten met kama sutra-afbeeldingen en eetbare bodypaint. Alles hangt wat af van waar de vrouwen in het gezelschap nieuwsgierig naar zijn.”

Volgens Upper at Home wordt de Fontaine de Jouvence, een vibrator met 99 procent orgasmegarantie, die werkt met een soort blaas- en zuigkracht, het vaakst gekocht. Op nummer 2 staat de Coeur d’Amour, een hartvormig massage-apparaatje met krachtige motor dat desgewenst ook meekan in bad. En op 3 de stimulerende muntcrème.

Denigrerend

De muntcrème is ook wat Nadine kocht. Voor haar was dat een revelatie. “Ik kom uit een vrij katholieke familie waar nooit over seks gepraat werd”, zegt ze. “Het woord alleen al uitspreken gaf bij mijn ouders al een heel ongemakkelijk gevoel. En seksspeeltjes, die waren vies en ook denigrerend voor de man. Want waarom zou zijn vrouw een of ander hulpmiddel nodig hebben? Ik had nog nooit een vibrator van nabij gezien. Laat staan dat ik wist wat anale kralen waren en wat je daar dan precies mee hoort te doen.”

Dat is net de verdienste van zulke initiatieven, meent seksuoloog Wim Slabbinck. “Upperdare stelt seksspeeltjes voor in een huiselijke context, wat de mensen een groot gevoel van veiligheid heeft. Daardoor wordt seks en seksueel plezier praten makkelijker. Op dat vlak speelt zo’n Upperdare Party en heel belangrijke rol.”

Maar is zoiets ondertussen niet al wat voorbijgestreefd? Hoewel het de eerste jaren nog iets was voor de durvers en er soms lacherig of stoer over werd gedaan, zijn seksspeeltjes ondertussen toch al lang ingeburgerd? Ondertussen zijn er ook al verregaandere initiatieven op de markt, zoals een ‘handjob masterclass’ waar je technieken leert om elkaar met handwerk te verwennen.

“Voor de jongere middenklassevrouw zijn seksspeeltjes inderdaad al lang geen ding meer”, vindt ook Slabbinck. “Maar dat is nog lang niet voor iedereen het geval. Ik denk dan aan mensen van allochtone origine, maar ook soms niet-stadsbewoners. Ik werk zowel in Gent als in Roeselare en je merkt een impact van de woonplaats op het praten over seks. In West-Vlaanderen is er toch minder openheid over dat soort zaken. Voor sommige groepen kan een beetje stimulatie om erover te praten dus nuttig zijn.”

‘Traditionele’ man leeft minder lang

Te veel mannen in Europa sterven onnodig vroeg, en dat heeft meer te maken met slechte gewoontes en traditionele gendernormen dan met hun geslacht. Europa moet ingrijpen, vindt de Wereldgezondheids­organisatie.

De Standaard – 12.10.2018 – Peter Vantyghem

De Europese regio vaart aan twee snelheden, wat de gezondheid van zijn mannen betreft. De gezondste man, een Zwitser, mag erop rekenen dat hij 82 wordt. De ongezondste, uit Turkmenistan, moet het doen met een verwachting van 65 jaar. Dat is een verschil van 17 jaar: de West-Europese landen lopen vooraan, de Oost-Europese volgen op grote afstand.

Het nieuwe rapport van de ­Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) over de gezondheid en het welzijn van mannen in 53 landen van de Europese regio (inclusief alle vroegere Sovjetstaten) brengt veel cijfers en analyses samen. Het begint met goed nieuws: Europese mannen leven langer en gezonder dan ooit tevoren. De rest is zorgwekkend: mannen sterven te snel, en dat komt maar ten dele door hun biologische aard. Er wordt niet goed voor hen gezorgd, en ze zorgen ook niet goed voor zichzelf.

Mannelijkheid als constructie

De WHO geeft aan dat preventie en educatie tot dusver vooral op vrouwen gericht waren, en dat er te weinig rekening gehouden werd met mannelijkheid als sociale constructie. Ze stelt nu prioriteiten: het sterftecijfer bij jonge mannen naar beneden halen, de grote ongelijkheid binnen Europa aanpakken, van gendergelijkheid een hefboom maken om de Europese man te genezen.

Hart- en vaatziekten, kanker en diabetes zijn de voornaamste ­killers bij Europese mannen. In Oost-Europa sterft meer dan een derde eraan voor hun zestigste, in het Westen is dat ‘maar’ 13 procent. Een andere doodsoorzaak zijn verkeersongelukken en zelfdoding. In die categorie speelt leeftijd een grote rol: hij is de belangrijkste doodsoorzaak voor jongens tussen 5 en 19 jaar oud.

Veel heeft te maken met typisch mannelijke gewoontes. ­Europa heeft sowieso het hoogste alcoholverbruik van de wereld. Driekwart van die doden zijn mannen. In Oost-Europa is alcohol, een statussymbool, verantwoordelijk voor een kwart van de doden. Wat tabak betreft, is het verschil tussen de beste leerling (IJsland, 15 procent) en de slechtste (Rusland, 58 procent) enorm. Roken doodt jaarlijks een miljoen Europese mannen.

Algemeen gesteld eten mannen ook ongezonder, nemen ze meer drugs, bewegen ze minder, en krijgen ze daarom meer problemen met suiker, cholesterol en overgewicht.

Belgische mannen horen niet bij de gezondste groep. Qua levensverwachting staan we op een zestiende plaats, maar daarmee bengelen we onder aan de West-Europese groep. Wat betreft de verwachting op een gezond leven, doen alleen Duitsland, Portugal en Finland het slechter. In de lijst van zelfdoding staan we elfde. Daarmee staan we boven aan de West-Europese groep, voor IJsland en Finland. We bewegen te weinig (slechts tien landen doen slechter) en roken zit in de lift, vooral bij jongeren.

Geweld op school

Dat mannen ongezonder zijn dan vrouwen komt vooral omdat ze meer risico’s nemen, net omdat ze man zijn. Mannelijke stereo­typen en genderongelijkheid spelen een grote rol. Wie zijn mannelijkheid ‘traditioneel’ invult, heeft meer kans op een slechtere gezondheid en een lagere ­levensverwachting.

In het voorbije decennium is het inzicht gegroeid dat werk­omstandigheden en de sociale steun het gedrag – en dus de gezondheid – van mannen sterk beïnvloeden. Jongens zijn daarbij vooral de dupe van armoede en fysiek geweld op school, en studeren zoals bekend niet goed genoeg. Maar de man wordt vooral een probleem wanneer hij volwassen is: los van zijn slechte gewoontes op het vlak van voeding, alcohol en roken, klampt hij zich graag vast aan zijn rol als kostwinner, omdat dat mannelijke macht reproduceert. Dat leidt tot kwalen zoals slecht slapen, hartproblemen en stress. Dat de arbeidsmarkt nogal wat typische mannenjobs aan het ‘afschaffen’ is, verhoogt het probleem.

Daarbij komt dat in bijna heel Europa mannen minder snel hulp zoeken dan vrouwen. Mannen zijn het niet gewoon om gezondheidsdiensten te gebruiken, interpreteren ziektesymptomen minder goed en wachten dus af tot de pijn te erg wordt. Hoe hoger mannen opgeleid zijn, hoe minder snel ze professionele hulp zoeken.

Wat er lekker uitziet

De sleutel om het mannenprobleem aan te pakken ligt in gender, vindt de WHO. Na breed overleg tussen de overheden en de academische wereld werd onlangs in Rome een nieuwe, ‘transformatieve’ strategie voorgesteld om mannen gezonder te maken.
Een man-specifieke aanpak kan daarbij helpen: de ervaring leert bijvoorbeeld dat mannen sneller meegaan in programma’s die niet te veel tijd vergen en met humor geladen zijn. Wat voeding betreft, zijn ze gevoelig voor speciale promoties en voor wat er lekker uitziet.

Maar vooral gendergelijkheid moet de hefboom worden. Positieve mannelijke rolmodellen, zoals dat van de liefhebbende vader, moeten helpen om mannen een beter zelfbeeld te geven, hen minder krampachtig te laten werken, het risico op geweld weg te nemen en vooral wat langer en gezonder te laten leven.